en ارتباط بيماري گريوز و تأثير درماني آن با شاخص‌هاي استخواني مقدمه: بيماري گريوز نوعي بيماري خود ايمني است كه با افزايش تحريك پذيري غده تيروئيد و در نتيجه هيپرتيروئيدي همراه مي‌باشد. افزايش واگردش استخواني به علت افزايش جذب استخواني در هيپرتيروئيدي گزارش شده است و ميزان جذب استخواني بستگي به ميزان هورمون‌هاي تيروئيدي در خون دارد. اين گونه افزايش واگردش استخواني مسؤول كاهش توده استخواني بوده و در نتيجه بيماران گريوزي با افزايش خطر ابتلا به استئوپروز روبرو مي‌باشند. هدف اين مطالعه بررسي ارتباط بين بيماري گريوز و شاخص‌هاي استخواني است. مواد و روشها: افراد مورد بررسي در اين مطالعه شامل 31 بيمار مبتلا به گريوز بودند كه شروع به درمان نكرده بودند و 37 داوطلب سالم بود كه از نظر جنس و سن با گروه بيماران مطابقت داشتند. بيماري گريوز از طريق مختل شدن ميزان سرمي TSH و افزايش مقادير سرمي T3 آزاد و T4 آزاد و آنتي‌بادي گيرنده تيروئيد مثبت تشخيص داده شدند. در نهايت رابطه بين ميزان سرمي استئوكلسين و Cross laps با بيماري گريوز و سپس بعد از 8 هفته درمان و پيگيري با دو نوع داروي متي‌مازول و پروپيل تيواوراسيل بررسي شد. براي مقايسه ميانگين از T-test استفاده شد، در مواردي كه آزمون‌هاي پارامتريك قادر به نشان دادن اختلاف نبود از آزمون ناپارامتري Mann-Whitney استفاده شد. براي مقايسه مقادير فراواني توزيع متغيرها از آزمون 2و در مواردي كه شرايط انجام اين آزمون وجود نداشت از Fisher Exact test استفاده شد. سطع معني‌داري كمتر از 05/0 در نظر گرفته شد. نتايج: قبل از درمان مقادير سرمي شاخص‌هاي استخواني و هورمون‌هاي تيروئيدي بين بيماران و گروه شاهد تفاوت معني‌داري نداشت. بعد از درمان بهبودي و برگشت در حد طبيعي در تمام تست‌هاي آزمايشگاهي مشاهده شد. بين دو گروه درماني از نظر تأثير درمان بر هورمون‌هاي تيروئيدي و شاخص‌هاي استخواني تفاوتي وجود نداشت. نتيجه‌گيري: ارتباط بارزي ميان بيماري گريوز و شاخص‌هاي استخواني وجود دارد. بنابراين درمان بيماري گريوزي مي‌تواند واگردش استخواني را بهبود بخشد. اين يافته‌ها نشان مي‌دهد كه تشخيص و درمان زود هنگام بيماري گريوز مي‌تواند براي پيشگيري از پوكي استخوان مؤثر باشد. Introduction: Graves' disease (GD) is one of the autoimmune diseases in which the immune system over stimulates the thyroid gland, causing hyperthyroidism. Bone turnover is reported to increase in favor of resorption in overt hyperthyroidism and the rate of resorption is associated with the levels of thyroid hormones. As persistent increase in bone turnover is responsible for accelerated bone loss, patients with Graves' disease may have increased risk for osteoporosis. The aim of this study was to determine relationship between Graves' disease and bone markers. Materials and Methods The subjects of our study were 31 consecutive untreated GD patients and 37 normal volunteers which were matched on sex proportion and age range. GD was diagno-sed by suppressed levels of TSH and elevated levels of free T3 (fT3) and free T4 (fT4) and positive thyroid receptor antibody (TR). We investigated the relationship between serum osteo-calcin & cross-laps with Graves' disease and then kinds of treatment with PTU and Methimazole after 8 weeks follow up. Student T- test was used to compare the mean values and if necessary non- parametric statistics were used. 2 were used to compare the frequency of variables and if possible Exact Fisher Test was used. P- Values less than 0.05 were considered significant. Results: No significant differences in age and sex between patients and controls were found. Significant differences in serum bone markers and thyroid hormones were detected between patients and controls before therapy. After treatment we found a significant improvement and returning to normal range in all serum lab tests. There weren't any difference in the effect of treatment on thyroid hormones and bone markers between two groups. Conclusion: We found close relationship between Graves' disease and bone markers. So that treatment of Graves' disease can improve bone turnover. These findings indicated that early diagnosis and management of Graves' disease can be effective for osteoporosis prevention in these patients. گریوز، شاخصهای استخوانی، استئوپروز، تراکم معدنی استخوان، تیروئید، پرکاری تیروئید Graves disease, Bone markers, Osteoporosis, BMD, Thyroid, Hyperthyroidism 79 87 https://www.jri.ir/article/177 https://www.jri.ir/documents/fullpaper/fa/177.pdf PouliaEbrahim-pourEndocrinology and Metabolism Research Center (EMRC), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iranپولياابراهيم پور403PeymanShoushtari-zadehEndocrinology and Metabolism Research Center (EMRC), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iranپيمانشوشتري‌زاده414VahidHagh-panahEndocrinology and Metabolism Research Center (EMRC), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iranوحيدحق‌پناهemrc@sina.tums.ac.ir415BitaRajabi-pourEndocrinology and Metabolism Research Center (EMRC), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iranبيتارجبي‌پور416SasanSharghiEndocrinology and Metabolism Research Center (EMRC), Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran ساسانشرقي417