en بررسي ارتباط پلي مورفيسم ژن گيرنده استروژن آلفا با پاسخ تخمدان به تحريك تخمك گذاري در زنان تحت درمان IVF زمينه و هدف: استروژن به عنوان يكي از مهمترين هورمون‌هاي جنسي زنانه در سيكل باروري نقش مهمي داشته و فعاليت آن در بافت‌هاي هدف از طريق گيرنده‌هاي استروژن تنظيم مي‌شود. انواع مختلفي از پلي‌مورفيسم‌ ژن گيرنده استروژن آلفا در رابطه با وضعيت‌هاي متعدد پاتولوژيك شناسايي شده‌ است. در اين تحقيق فرضيه ارتباط پلي‌مورفيسم ژن گيرنده استروژن آلفا با پاسخ تخمدان به تحريك تخمك‌گذاري در زنان نابارور تحت درمان IVF مورد بررسي قرار گرفت. روش بررسي: انواع ژنوتيپ ژن گيرنده استروژن آلفا در 102 زن نابارور كانديداي IVF‌ شناسايي و ارتباط آن با فاكتورهاي مشخص‌كننده پاسخ تخمدان به تحريك تخمك‌گذاري مانند ميانگين تعداد فوليكول و تخمك، نسبت فوليكول به تخمك، ميزان استروژن سرم و همچنين تعداد جنين‌هاي بدست آمده سنجيده شد. در هر بيمار براي ژن گيرنده استروژن آلفا، ژنوتيپ‌هاي PP، Ppوpp با استفاده از تكنيك PCR-RFLP مشخص گرديد و تحليل آماري با استفاده از آزمون 2 ، كروسكال واليس و من‌ويتني با نرم افزار SPSS ويرايش 13 انجام شد. 05/0p< به عنوان سطح معني‌داري تلقي شد. نتايج: براساس نتايج اين مطالعه 4/31% افراد داراي پلي‌مورفيسم pp، 2/39% پلي‌مورفيسم Pp و 4/29% داراي پلي‌مورفيسم PP بودند. درصد علل ناباروري زنانه و مردانه، ميانگين تعداد فوليكولها، تخمكها و جنينها در سه نوع پلي مورفيسم از نظر آماري تفاوت معني‌داري نداشت. نتيجه‌گيري: بررسي نقش ژن‌هاي مختلف در پاسخ بدن به داروهاي گوناگون (فارماكوژنتيك) اهميت زيادي در تعيين روش‌هاي درماني مناسب دارد. اين تحقيق اهميت يكي از ژن‌هاي مؤثر در پاسخ تخمدان به تحريك تخمك‌گذاري در سيكل‌هاي IVF را نشان داد؛ اما با توجه به نقش انواع فاكتورهاي آندوكرين و پاراكرين در تحريك تخمك‌گذاري و بلوغ مناسب تخمك به مطالعات بيشتري جهت يافتن اهميت ديگر ژن‌هاي مؤثر در تخمدان و همچنين بررسي جهش‌هاي ديگر در ژن گيرنده استروژن و تعيين شيوع پلي‌مورفيسم آن در جمعيت خانم‌هاي بارور نياز است. Introduction: Estrogen, as one of the most important female hormones, plays an essential role in fertility cycle and its receptors mediate estrogen actions in target tissues. Several polymer-phisms of estrogen receptor (ER) alpha gene have been associated with different pathological conditions. In this study, the hypothesis that polymorphisms in ER alpha gene in women may be associated with their ovarian response to ovulation stimulation during in-vitro fertilization (IVF) was evaluated. Materials & Methods: The prevalence of PvuII polymorphism of ER alpha gene in 102 infertile women undergoing IVF treatment was evaluated and its relationship to the mean number of follicles and oocytes, follicles to oocytes ratios, mean serum estrogen concent-rations, the number of obtained embryos and pregnancy rates was determined. In each patient PP, Pp, or pp genotypes were identified by using PCR-RLFP technique. Statistical analysis was done through χ², Kruskal Wallis and Mann-Whitney by using SPSS software, version 13. P-values smaller than 0.05 were considered significant. Results: Based on the results of the study, 31.4% of the patients showed pp, 39.2% Pp and 29.4% PP genotypes. The percentages of male and female infertility etiologies, mean number of follicles, oocytes, and embryos in all three groups had no significant differences. Conclusion: Investigating the role of different genes in response to different medications (Pharmacogenetics) is very important in choosing proper treatment methods. This study indi-cated the importance of one of the genes effective in ovarian response to ovulation induction in IVF treatments, but noticing the role of different endocrine and paracrine factors in ovulation induction and proper oocyte maturation, further studies are needed to find the importance of other effective genes in ovaries and to determine other ER mutations and prevalence of ER polymorphism in the fertile women's population. ژن گیرنده استروژن، پلی مورفیسم ژنی، ناباروری، لقاح خارج رحمی، تحریک تخمک‌گذاری، تخمک، جنین، انتقال جنین Estrogen receptor gene, Gene polymorphism, Infertility, IVF, Ovulation induction, Oocyte, Embryo, Embryo transfer 315 324 https://www.jri.ir/article/252 https://www.jri.ir/documents/fullpaper/fa/252.pdf Mohammad HasanSheikhhaDepartment of Genetics, Research and Clinical Center for Infertility, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iranمحمد حسنشيخهاsheikhha@yahoo.com567Seyyed MehdiKalantarDepartment of Genetics, Research and Clinical Center for Infertility, Shahid Sadoughi University of Medical Sciences, Yazd, Iranسيد مهديكلانتر478AbbasAflatoonianDepartment of Obstet . and Gynecol Research and Clinical Center for Infertility, Faculty of Medicine, Yazd Shahid Sadooghi University of Medical Sciences, Yazd, Iranعباسافلاطونيان45