en بررسی ارتباط خود کارآمدی درک شده و رفتارهای باروری در زنان ایرانی تحت پوشش مراکز بهداشتی‌ـ درمانی شهرستان مشهد به منظور کاهش بارداری‌های ناخواسته زمينه و هدف: بارداري ناخواسته یكی از مشكلات مهم در بهداشت عمومی است. به طوری که 7/8% از بارداري‌های ناخواسته در ایران، حتی حين استفاده از روش‌های پیشگیری از بارداری رخ می‌دهد كه بیشترین موارد، یعنی 6/5% ، در حین استفاده از قرص‌های خوراكی است. براساس نتایج بررسی جمعیت شناختی سلامت كشور (DHS) سال79، فقط نیمی (5/51%) از مصرف كنندگان قرص‌های پیشگیری از بارداری، قرص خود را به طریق صحیح مصرف می‌كردند. این مطالعه، با هدف تعیین اثر خود كارآمدی بر عملکرد صحیح، در زنان مصرف كنندۀ قرص‌های خوراكی پیشگیری از بارداری به منظور پیشگیری از بارداری ناخواسته صورت گرفت. روش بررسي: پژوهش حاضر، یک بررسی مقطعی بود که طی آن عوامل مؤثر بر استفادۀ صحیح از قرص‌های پیشگیری از بارداری براساس مدل تغییر رفتار مرحله‌ای (SBC) و تئوری خود كارآمدی، در مصرف کنندگان قرص‌های پیشگیری از بارداری، در مراكز بهداشتی‌ـ درمانی شهر مشهد مورد بررسی قرارگرفت. اطلاعات اولیه با استفاده از پرسشنامه و به روش مصاحبه با 352 نفر از زنان مصرف کنندۀ قرص‌های خوراكی پیشگیری از بارداری به طور تصادفی از مراکز بهداشتی جمع‌آوری شد و با استفاده از نرم افزار آماریSPSS از طریق آزمون‌های توصیفی و همبستگی و آنالیز رگرسیون چندگانه مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج: در زمینه ارتباط بین خود كارآمدی تنظیم خانواده با سایر متغیرها، ضریب همبستگی اسپیرمن نشان‌دهنده این بود که بین خود کارآمدی تنظیم خانواده و متغیرهای مدل نظیر آگاهی، تأیید و تصویب، قصد رفتاری و عملکرد و حمایت درک شده، از نظر آماري ارتباط مستقیم معنی‌داری وجود داشت، ولی بیشترین همبستگی مربوط به قصد رفتاری و حمایت درک شده بود. شاخص‌های آنالیز رگرسیون نیز نشان داد 5/54% از پراکندگی مشاهده شده در قصد رفتاری توسط چهار متغیر مستقل خود کارآمدی تنظیم خانواده، حمایت درک شده، آگاهی و عملکرد توجیه می‌شود. نتیجه‌گیری: یافته‌های مطالعه حاضر به نحوی تأیید كنندۀ بسیاری از مطالعات در زمینۀ ارتباط تنگاتنگ بین خود كارآمدی درك شده و استفاده صحیح از روش‌های پیشگیری به منظور كاهش بارداری‌های ناخواسته بود و به نظر مي‌رسد چنين نتايجي می‌تواند برای انجام مداخلات به منظور عملکرد بهتر در زمينة استفاده صحيح از روش‌هاي پيشگيري از بارداري مورد توجه قرار گیرد. Introduction: Unwanted pregnancy remains a major public health concern. In Iran, 8.7% of women of reproductive age (15-49) have an unwanted pregnancy during use of a reversible method of contraception, and 5.6% of these pregnancies occur among Oral Contraceptive (OC) users. OC use is the most popular and widely used method among Iranian women. The recent Iran Demogra-phic and Health Survey (IDHS) reported that only half (51.5%) of OC users take it correctly. The aim of this study was to investigate the influence of the women’s self-efficacy on their oral contra-ceptive performance. Materials & Methods: This study was a cross-sectional survey on oral contraceptives that investi-gated contraceptive behavior based on steps to behavior change (SBC) model and self efficacy theory of OC users in Iran. The survey was conducted from July 2005 to May 2006 in family planning clinics of Mashad Health Centers. Three hundred and fifty two OC users were interview-ed. The collected data were analyzed by SPSS software. Statistical methods such as descriptive analysis, spearman correlation and multiple regressions were employed. Results: Family planning self-efficacy was significantly related to knowledge, approval, intention, practice and advocacy, among which, intention and advocacy had the highest correlation and predictability power. Standard multiple regression analysis revealed that this model had worked extremely well. Indeed, the independent variables accounted for 54.5% of the variance in intention. Conclusion: This study confirms that the hypothesis of improving family planning self-efficacy can be effective in consistent and correct use of oral contraceptive pills and it can produce positive outcomes. It is suggested that the findings of present study be used as a basis for interventions designed to enhance better performance in the concerned area. تنظیم خانواده، قرص های خوراکی پیشگیری از بارداری، زنان ایرانی، مراکز بهداشتی - درمانی، خودکار آمدی، مدل تغییر رفتار مرحله‌ای، بارداری ناخواسته Family planning, Oral contraceptive pill, Iranian women, Health centers, Self-efficacy, Steps to behavior change model, Unwanted pregnancy 78 91 https://www.jri.ir/article/272 https://www.jri.ir/documents/fullpaper/fa/272.pdf NoushinPeymanDepartment of Health Education, Faculty of Medical Sciences, Tarbiat Modarres University, Tehran, Iranنوشینپیمان617AliHeidarniaDepartment of Health Education, Faculty of Medical Sciences, Tarbiat Modarres University, Tehran, IranعلیرضاحیدرنیاHidarnia@modares.ac.ir618FazlollahGhofranipourDepartment of Health Education, Faculty of Medical Sciences, Tarbiat Modarres University, Tehran, Iranفضل اللهغفراني پور251AnooshirvanKazemnejadDepartment of Biostatistics, School of Medical Sciences, Tarbiat Modares University, Tehran, Iranانوشيروانكاظم‌نژاد252Gholam HosseinKhodaeeKhorasan Razavi Provincial Health Center, Mashad University of Medical Sciences, Mashad, Iranغلامحسنخدایی619FarkhondehAmin ShokraviDepartment of Health Education, School of Medical Sciences, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran391