en بیان گیرنده داخل هسته‌ای1و25- دی هیدروکسی ویتامین D3در اندام های تولید مثل موش در طي سیکل استروس زمینه و هدف: فرم فعال ویتامین D (1و25 دی‌هیدروکسی ویتامین D3) دارای اثرات مهم بر سیستم‌های تولید مثل و ایمنی می‌باشد. فعالیت این هورمون از طریق گیرنده آن (VDR) اعمال می‌شود. هورمون‌های مختلف از جمله استروژن سنتز این گیرنده را کنترل می‌کنند. در این مطالعه بیان گیرنده ویتامینD3 در اندام‌های تولیدمثل موش‌های ماده طی فازهای مختلف سیکل استروس مورد مطالعه قرار گرفته است. روش بررسی: فازهای سیکل استروس موش‌های ماده Balb/c شامل پرواستروس، مت‌استروس، استروس و دی‌‌استروس از طریق بررسی سیتولوژی اسمیر واژینال تعیین گردید. در هر فاز پس از نخاعی کردن حیوان، بافت آندومتر جدا و بیان ژن VDR به روش RT-PCR نيمه كمي مورد مطالعه قرار گرفت. همچنین بیان پروتئين VDR در آندومتر، تخمدان و لوله‌های فالوپ موش‌های مذکور به روش ایمونوهیستوشیمی بررسی شد. نتايج: نتایج این پژوهش نشان داد که ژنVDR در تمام فازهای سیکل استروس موش در آندومتر بیان می‌شود. میزان بیان این ژن طي فاز استروس به طور معنی‌داری بیشتر از سایر فازها بود (001/p<). مطالعه ایمونوهیستوشیمی نشان داد که اکثر سلول‌های آندومتر شامل سلول‌هاي استرومايي و به‌ویژه سلول‌های اپی‌تلیال‌لومینال و غددی، سلول‌های اپی‌تلیال لوله فالوپ و همچنین سلول‌های Cumulus oophorus، Techa interna وTecha externa تخمدان پروتئين VDR را بیان می‌کنند. نتیجه‌گیری: با توجه به اینکه در جوندگان، نظیر موش جفت‌گیری فقط در فاز استروس انجام می‌شود و همچنین با توجه به نقش ویتامینD3 در تعدیل سيستم ایمنی، افزایش بیانVDR در بافت آندومتر طي فاز سيكل استروس می‌تواند یکی از راه کارهای اصلی در جهت تعدیل پاسخ‌های ایمنی مادر برعلیه آنتی‌ژن‌های اسپرم باشد. Introduction: The active form of vitamin D3 (1, 25 (OH)2 vitamin D3) plays a critical role in the male or female reproductive organs. The activity of this hormone is mediated by an intranuclear receptor. The synthesis of this receptor is itself modulated by several hormones including estrogen. In this study, the expression of the nuclear receptor for 1, 25 (OH)2 D3 (Vitamin D receptor, VDR) in reproductive organs of cycling mice has been addressed. Materials & Methods: The estrous phases of Balb/c mice, including proestrus, metoestrus, estrus and diestrus were determined by cytomorphological study of vaginal smears. The mice were killed at each phase and endometrial samples were collected. Expression of VDR mRNA was assayed by semi-quantitative RT-PCR. Immunohistochemical analysis was used for the evaluation of VDR protein expression in uterus, ovary and fallopian tubes. Results: VDR-specific transcripts were expressed in the endometrium of all stages of estrus cycle. The relative expression of VDR mRNA at estrus phase was more prominent compared to the other phases (p<0.001). Immunohistochemical analysis revealed that almost all endometrial cells, including stromal, luminal and glandular epithelial cells, Theca interna, Theca externa and Cumulus oophorus cells of ovary and fallopian epithelial cells highly express VDR. Conclusion: In rodents, mating occurs exclusively at estrus phase and having considered the potent immu-nosuppressive effects of 1, 25 (OH)2 D3, high expression of VDR at estrus phase might be a fundamental mechanism for the induction of active tolerance against paternal allogenic sperm antigens. گیرنده ویتامین D3، رحم، تخمدان، لوله فالوپ، سیکل استروس، موش، اندومتر Vitamin D3 receptor, Endometrium, Uterus, Ovary, Fallopian tube, Estrous cycle, Mice 307 319 https://www.jri.ir/article/293 https://www.jri.ir/documents/fullpaper/fa/293.pdf MehdiShahbaziDepartment of Immunology, Faculty of Medicine, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iranمهدیشهبازی666Amir HassanZarnaniNanobiotechnology Research Center, Avicenna Research Institute (ACECR), Tehran, Iranامیرحسنزرنانی241AlirezaSalek-MoghaddamDepartment of Immunology, Faculty of Medicine, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iranعلیرضاسالک مقدم667ForouzanKarimiDepartment of Immunology, Faculty of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iranفروزانكریمی668JamilehGhasemiReproductive Biotechnology Research Center, Avicenna Research Institute, ACECR, Tehran, Iranجميلهقاسمي516Golnaz EnsiehKazemi sefatReproductive Biotechnology Research Center, Avicenna Research Institute, ACECR, Tehran, Iranگلنازكاظمی‌صفت669AliMoravvejDepartment of Immunology, Faculty of Medicine, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iranعلیمروج670Mohammad MehdiAkhondiReproductive Biotechnology Research Center, Avicenna Research Institute, ACECR, Tehran, Iranمحمدمهدیآخوندی21MahmoodJeddi-TehraniMonoclonal Antibody Research Center, Avicenna Research Institute (ACECR), Tehran, Iranمحمود جدی‌تهرانیmahjed@avicenna.ac.ir54