en بررسی اثر ال‌ـ کارنیتین در بهبود پارامترهاي اسپرم مردان نابارور: یک کارآزمایی بالینی متقاطع زمينه و هدف: کاهش ميزان باروری مردان یکی از مسائل مهم علم ناباروري و اختلال در تولید اسپرم از علل اصلي ناباروري مردان است. علت نقص تولید اسپرم در اکثر موارد ناشناخته است. درمان‌های دارويي متعددی از جمله تجويز ال‌ـ كارنيتين برای افزایش تعداد و تحرک اسپرم معرفی شده‌اند. کارنیتین در مواد غذایی وجود دارد و از اسید آمینه لیزین و متی‌یونین مشتق می‌شود و ال‌ـ کارنیتین که در اپیدیدیم متمرکز شده سبب انتقال اسیدهای چرب به درون میتوکندری و در اکسیداسیون اسيدهاي چرب به عنوان منبع اصلي انرژي اسپرمها دخالت دارد. کارنیتین سبب حفاظت غشای سلول در برابر صدمات ناشی از رادیکال‌های آزاد اکسیژن نیز می‌شود. با توجه به تأثیر کارنیتین در متابولسیم سلولی، این مطالعه براي بررسی اثر ال‌ـ کارنیتین در بهبود پارامترهاي غیرطبیعی اسپرموگرام انجام شد.روش بررسي: این مطالعه به روش کارآزمایی بالینی، دوسوکور و تصادفی و به صورت متقاطع در 30 مرد نابارور مراجعه کننده به کلینیک ناباروري بیمارستان امام خمینی شهر ساری در سال 86-1385 انجام شد. بیماران داراي اسپرموگرام غیرطبیعی براساس معیارهای WHO حداقل در دو نمونه به فاصله 4 هفته كه سطح گنادوتروپینها و تستوسترون و پرولاکتین آنها نرمال بود وارد مطالعه و به طور تصادفي به دو گروه A و B تقسيم شدند. معیارهای خروج از مطالعه عبارت بود از: 1ـ وجود عامل زمینه‌ای مثل واریکوسل درجه 3 و4، آتروفی بیضه، اختلال انزال، 2ـ مصرف هرگونه دارو در 2 ماه گذشته، 3ـ بیماران مبتلا به آزواسپرمی، اختلالات اندوکرین و آناتومیک یا عفونت، 4ـ بیماران کاندید ICSI به علت اختلال شدید اسپرموگرام یا سایر علل ناباروري. دو گروه به ترتیب تحت درمان با قرص کارنیتین g2 در روز و دارونما به مدت دو ماه قرار گرفتند. سپس به مدت دو ماه مصرف دارو و دارونما قطع شد. پس از آن به مدت دو ماه افرادی که قبلاً دارو دریافت کرده بودند دارونما و افرادی که دارونما دریافت کرده بودند دارو مصرف نمودند. بررسی اسپرموگرام در 4 مرحله قبل از ورود به طرح، بعد از مداخله اول، بعد از قطع دارو و دارونما و بعد از مداخله دوم انجام شد. تجزیه و تحلیل آماری توسط آمار توصیفی (MSD) زوج و مستقل t-test با 05/0p< صورت گرفت.نتايج: در بيماران مورد مطالعه بعد از 2 ماه مصرف داروي كارنيتين، افزايش معني‌داري در غلظت اسپرم، حركت كلي و حركت رو به جلو ديده شد ولي تغييري در حجم و اشكال طبيعي اسپرم ديده نشد ( 0005/0p=) اين تغييرات 2 ماه بعد از قطع مصرف دارو به حالت اوليه برگشت. در همه این بيماران حین مصرف دارونما تغييري در هيچ‌كدام از پارامترهاي اسپرموگرام مشاهده نشد. نتيجه‌گيري: در مطالعه حاضر کارنیتین دارویی مؤثر در افزایش تعداد اسپرم و افزایش قدرت تحرک و حرکت رو به جلوی اسپرم بود. انجام مطالعات وسیع‌تر بالینی جهت شفاف شدن بیشتر نقش کارنیتین در درمان ناباروری مردان توصیه می‌شود. Introduction: Male infertility is one of the most challenging problems in andrology. The common cause of male infertility is related to disorders in sperm production and its improvement is synonymous with better treatment outcomes. Although, the etiology of infertility is not clear in most cases but different treatment options have been suggested to increase sperm count and motility. L-carnitine, which is found in different food items and it is derived from lysine and methionine, is a substance essential for the oxidation of long-chain fatty acids in the mitochondria and protection of cell membranes from damages caused by free oxygen radicals. This study was done to evaluate the efficacy of L-carnitine in improving sperm quality in infertile men.Materials and Methods: This double blind randomized cross-over, clinical trial was conducted on 30 infertile men attending Sari Imam Khomeini Hospital’s Infertility Clinic during 2005- 2006. Subjects that had at least two abnormal spermograms, based on WHO criteria, with a two-week interval during four weeks and their gonadotropins, testosterone an prolactin concentrations were within normal range were recruited for the study. The exclusion criteria were composed of individuals with medical conditions other than infertility such as grade 3 or 4 varicocele, testicular atrophy, ejaculatory disorders, use of any medications in the past two months prior to the study, azoospermia, endocrinological disorders, ICSI candidacy for severe spermogram abnormalities or other causes of infertility.The patients were randomly allocated to two groups of A and B. Group A and B received L-carnitine and placebo 2g/day for 8 weeks respectively. After a washout period of 8 weeks, the two groups, changed place and received placebo and L-carnitine (2g/day×8w). Sperm analyses were done in four stages: Before and after the first intervention, at the end of washout period and after the second intervention.Results: There were significant improvements in mean sperm concentration and progressive sperm motility upon two months of L-carnitine intake (p<0.05) but no significant changes were found in sperm volume or morphology. The aforementioned changes retracted to the primary status after two months. No changes were seen following the intake of placebos in the cases.Conclusion: L-carnitine intake effectively improved the mean sperm count and progressive sperm motility. However, confirmation of these results warrants more thorough clinical trials. ال‌ـ کارنیتین، اسپرموگرام، اولیگواستنواسپرمی، تحرک اسپرم، ناباروری مردان Gonadotropin, L-carnitine, Male infertility, Oligoastenospermia, Prolactin, Sperm analysis, Sperm motility, Testosterone 245 252 https://www.jri.ir/article/392 https://www.jri.ir/documents/fullpaper/fa/392.pdf SepidehPeivandiDepartment of Obstetrics and Gynecology, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Mazandaran, Iranسپیدهپیوندیdr_peyvandi@yahoo.com164AbasaliKarimpourDepartment of Anatomy and Embryology, Faculty of Medicine, Mazadaran University of Medical Sciences, Mazandaran, Iranعباسعلیكریمپور482NargesMoslemizadehDepartment of Obstetrics and Gynecology, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Mazandaran, Iranنرگسمسلمی‌زاده366