en آسيب‏هاي اكسيداتيو DNA در اسپرم مردان نابارور آسيب‏هاي DNA ناشي از اثرات مخرب راديكال‏هاي آزاد اكسيژن، مهمترين فاكتور دخيل در انواع بيماري‏ها از جمله ناباروري مردان مي‏باشد. هدف از اين مطالعه مقايسه ميزان آسيب اكسيداتيو DNA اسپرم بين مردان نابارور (بر اساس معيارهاي سازماني بهداشت جهاني) و بارور بود. از 25 مرد نابارور و 23 مرد بارور مراجعه‏كننده به مركز درمان ناباروري تبريز نمونه مني بعد از 7-3 روز امتناع از نزديكي تهيه گرديد. بعد از آناليز مني، سلول‏هاي اسپرم بوسيله سانتريفوژ گراديان پركول از مايع مني جدا و تا زمان آناليز در درجه حرارت C °20- نگهداري شد. DNA اسپرم استخراج و ميزان غلظت و خلوص آن با استفاده از اسپكتوفتومتر UV تعيين گرديد. آناليز 8-هيدروكسي گوانين (8-OHG) توسط GC/MS (كروماتوگرافي گازي- اسپكتروسكوپي جرمي) به عنوان شاخص آسيب اكسيداتيو DNA نشان داد كه فراواني آن در DNA افراد نابارور نسبت به افراد بارور حدود 100 مرتبه بيشتر مي‏باشد. همچنين ارتباط معني‏داري بين پارامترهاي مني (مورفولوژي، تحرك و تعداد اسپرم) و آسيب اكسيداتيو DNA وجود داشت. نتايج اين مطالعه نشان مي‏دهد كه بالابودن ميزان آسيب‏هاي اكسيداتيو DNA اسپرم ممكن است يكي از علل ناباروري مردان باشد. Sperm DNA oxidative damage due to free radicals is a major contributing factor in a variety of human diseases, including male infertility. The aim of the present study was to compare the levels of sperm DNA oxidative damage in infertile (according to WHO criteria) and fertile men. Semen samples were obtained after 3 to 7 days of abstinence from 25 infertile and 23 fertile men who referred to infertility Center of Tabriz University of Medical Sciences. After semen analysis, sperm cells were separated from seminal fluid by percoll gradient centrifugation and kept at –20°C for next further analysis. Sperm DNA was extracted and its concentration and purity were determined by UV-spectrophotometer. DNA damage was studied by DNA Chromatography-mass spectrometry (GC/MS). Analysis of 8 hydroxy Guanine (8-OHG) as a marker of DNA oxidative damage by GC/MS was shown that rate of basal DNA oxidative damage in infertile group was 100-fold greater than fertile group. There was also correlation between semen parameter (morphology, motility and sperm count) and DNA oxidative damage. Result of this study showed that elevation of sperm DNA oxidative damage could be one of possible reasons for male infertility. آسیب اکسیداتیو DNA، رادیکال آزاد، آنتی اکسیدان، 8 هیدروکسی گوانین، ناباروری Oxidative DNA damage, Free radical, Antioxidant, 8-hydroxy guanine, Infertility 65 75 https://www.jri.ir/article/96 https://www.jri.ir/documents/fullpaper/fa/96.pdf NosratollahZarghamiBiochemistry Department, Tabriz Univarsity of Medical Sciences, Tabriz, Iranنصرت‏اللهضرغاميnzarghami@hotmail.com225MohammadRahbani NobarBiochemistry Department, Tabriz Univarsity of Medical Sciences, Tabriz, Iranمحمدرهباني نوبر226JafarNouroozzadehClinical Biochemistry Department, Faculty of Medicine, Urmia Medical Sciences University, Urmia, Iranجعفرنوروززاده227YaghoubDeldarIVF Center of Kosar Hospital, Faculty of Medicine, Urmia Medical Sciences University, Urmia, Iranيعقوبدلدار228MohammadNouriBiochemistry Department, Tabriz Univarsity of Medical Sciences, Tabriz, Iranمحمد نوري 143MaerefatGhaffariReproductive Biotechnology Research Center, Avicenna Research Institute, ACECR, Tehran, Iranمعرفتغفاري نوین71