en چاقي مركزي در زنان و ارتباط آن با غلظت تستوسترون و استراديول سرم چاقي بالا تنه در ايجاد بيماريهاي متابوليك نظير افزايش چربي خون، پرفشار خوني، ديابت و بيماري عروق كرونر اهميت زيادي دارد. ارتباط هورمون‏هاي جنسي، خصوصاً آندروژن‏ها با توزيع چربي بدن در زنان به خوبي روشن نيست و نتايج حاصل از مطالعات مختلف متناقص مي‏باشد. در اين مطالعه مقطعي ارتباط هورمونهاي جنسي شامل تستــوسـتـرون تام، دهيـدرواپي آندرسـترون سولفات DHEA–S)) ،LH ،FSH، استـراديول و انسولين سرم با شاخص‏هاي تن‏سنجي شامل نمايه توده بدن (BMI) و نسبت محيط كمر به باسن (WHR) در 176 زن در فاصله سني 43-18 (6±8/25) و با نمايه توده بدن 2kg/m 51-17 (4/4±5/27) بررسي شد. در نتايج حاصل، نسبت محيط كمر به باسن با غلظت تستوسترون سرم ارتباط مثبت (05/0=P، 15/0=r) و با غلظت سرمي استراديول ارتباط منفي(05/0=P، 1/0-=r) داشت. سطح سرمي هورمون‏هاي جنسي در زنان چاق و زنان با وزن طبيعي تفاوت معني‏داري نشان نداد، در حاليكه زنان با چاقي بالا تنه (نسبت محيط كمر به باسن بيشتر از 85/0) در مقايسه با زنان طبيعي داراي سطح بالاتري تستوسترون(nmol/L 7/0±4/2 در مقابل7/0±1/2، 01/0=P) و سطح پايين‏تري استراديول سرم (pmol/L 7/8±1/24 در مقابل 5/14±6/57، 009/0=P) بودند. اين نتايج مؤيد آن است كه تعادل بين تستوسترون و استراديول عامل مهمي در تنظيم توزيع چربي در بدن است؛ بطوريكه بالا بودن ميزان تستوسترون و پايين‏بودن استراديول احتمالاً خطر تجمع چربي در بالا تنة زنان را افزايش مي‏دهد. Central obesity is an important cause of hyperlipidemia, hypertension, diabetes mellitus and coronary heart disease. The relationship between sex hormones, especially androgens, and body fat distribution in women is controversial. This study investigated the relationship between sex hormones, such as total testosterone DHEA-S, LH, FSH, esteradiol and insulin, with Body Mass Index (BMI) and Waist to Hip Ratio (WHR) in 176 women with age: 25.8±6.0 years (18-43) and BMI: 27.3±4.4 (17-51 kg/m2). Serum level of sex hormones including total testosterone, estradiol, FSH, LH, Dehydroepiandrosterone Sulfate (DHEA-S) were measured by radio immuno assay. Our findings showed that WHR was positively correlated with serum level of testosterone (r=0.15, P=0.05) and it was negatively related to serum level of estradiol (r=-0.1, P=0.05). Sex hormone concentrations were not different in obese and normal weight women, but women with central obesity (WHR>0.85) had significantly higher levels of testosterone (2.4±0.7 vs 2.1±0.7 nmol/L, P=0.001) and lower levels of serum estradiol (24.1±8.7 vs 57.6±14.5 pmol/L, P=0.009) than women with low WHR (WHR<0.85). In conclusion, these data showed that high serum testosterone and low serum estradiol levels were associated with upper body fat distribution in women. Serum level of estradiol versus testosterone possibly affects body fat distribution in women. نسبت محیط کمر به باسن، نمایه توده بدن، تستوسترون، استرادیول، چاقی مرکزی، هورمون های جنسی BMI, Testosterone, Estradiol, Central Obesity, Sex hormone, Waist to Hip Ratio 14 21 https://www.jri.ir/article/98 https://www.jri.ir/documents/fullpaper/fa/98.pdf MohsenMaddahNutrition Department, Faculty of Public Health, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iranمحسن مداحmaddahm@yahoo.com52AbolghasemJazayeryHuman Nutrition and Biochemistry Department, Faculty of Public Health, Tehran Medical Sciences University, Tehran, Iranابوالقاسم جزايري57ReyhanMirdamadiDepartment of Obstetric and Midwifery, Faculty of Medical Sciences, Tarbyat Modarress University, Tehran, Iranريحانميردامادي58Mohammad RezaEshraghiyanEpidemiology Department, Faculty of Publi Health, Tehran Medical Sciences University, Tehran, Iranمحمدرضا اشراقيان59